ATP nośnik energii (trójfosforan adenozyny) – od tego zależy twój trening

ATP nazywane również trójfosforan adenozyny jest cząsteczką przenoszącą energię, znajdującą się w komórkach wszystkich żywych istot. Przechwytuje energię uzyskaną z rozpadu cząsteczek żywności, następnie uwalniając przechwyconą energię do napędzania innych procesów komórkowych, które zachodzą przede wszystkim podczas treningu.

Intensywny wysiłek może skutkować nawet 1000- krotnie większym zużyciem ATP w porównaniu do lekkiej aktywności, co potwierdzają badania. Po czym następuje uzupełnianie trójfosforanu za pomocą 3 różnych systemów, które aktywowane są zależnie od rodzaju wysiłku.

Co to jest?

ATP możemy nazwać nośnikiem energii ponieważ transportuje zgromadzoną energię, która następnie używana jest przez każdą żywą istotę do wszystkich czynności komórkowych. Odgrywa dużą rolę podczas treningu.

Kiedy trójfosforan adenozyny ulegnie hydrolizie i zostanie przekształcone do ADP (difosforan adenozyny), energia zostaje uwalniana ale ADP może również zostać przekształcone z powrotem do ATP, aby ta energia była dostępna dla innych reakcji komórkowych.

  • Jak powstaje? W organizmie może być wytwarzany na kilka sposobów. Zależnie z jakim organizmem mamy do czynienia, w przypadku roślin jest to metoda Fotofosforylacji i polega na tworzeniu Trójfosforanu z ADP za pomocą energii słonecznej, występuje podczas fotosyntezy. W przypadku innych organizmów trójfosforan adenozyny powstaje podczas procesu oddychania tlenowego lub beztlenowego. Podczas oddychania tlenowego wytwarzane jest z glukozy i tlenu, tak powstaje u ludzi. W przypadku oddychania beztlenowego wykorzystywane są inne chemikalia, niż tlen i ta metoda jest głównie wykorzystywana przez bakterie żyjące w środowiskach beztlenowych. Istnieje również metoda fermentacji.
  • Jak działa na treningu? Potrzebny jest dla każdej komórki w ciele człowieka, dlatego jest istotne również dla naszych mięśni ćwiczonych na treningu. Służy do wykorzystania zmagazynowanej energii. Nasze ciało może wytwarzać trójfosforan adenozyny za pomocą różnych systemów, jest to istotne ponieważ te systemy nieco inaczej działają i ma to znaczenie w danym rodzaju treningu. Dla porównania, sportowiec wytrenowany na krótkie intensywne wysiłki używa nieco innego systemu do wytwarzania trójfosforanu adenozyny, a sportowiec wytrenowany do aktywności długotrwałej ale średnio intensywnej, wytwarza inaczej.

3 systemy wytwarzania

  1. System fosfagenowy: Ten system możemy zaobserwować w bardzo krótkiej a intensywnej aktywności. ATP wytwarzane jest natychmiast ale nie na długo, do 10 sek. Aby szybko je uzupełnić, system wykorzystuje fosforan kreatyny zawarty w komórkach mięśniowych. Jeżeli mięśnie nadal działają, to poziomy fosforanu kreatyny spadają i wraz z ich spadkiem tracimy możność do wykonania wysiłku.
  2. System glikogenowy (beztlenowy): Ten system można zaobserwować w nieco dłuższych i nieco mniej intensywnych treningach, niż w systemie powyżej. W tym systemie ATP powstaje wolniej, niż w systemie fosfagenowym, ale zachodzi więcej reakcji i aktywność może trwać dłużej. Jest to system beztlenowy podczas którego wytwarza się kwas mlekowy w mięśniach, powodujący ból. Komórka pobiera glikogen dzieląc go na glukozę i następnie wytwarza trójfosforan adenozyny razem z produktem ubocznym, czyli kwasem mlekowym. Z powodu wytwarzania kwasu mlekowego jest limit oddychania beztlenowego, co spowoduje ból mięśni i uniemożliwi dalszą pracę mięśni. Zazwyczaj trwa to do 90 sek.
  3. System Tlenowy: Ten system można zaobserwować w treningach długotrwałych ale o niskiej intensywności, które pozwalają na pobór tlenu. W tym systemie do wytworzenia ATP wykorzystywane są rezerwy węglowodanów, tłuszczów, a nawet białka jeśli to konieczne. Węglowodany są pierwszym substratem energetycznym, a następnie zgromadzony tłuszcz i białka w sytuacji głodu. W tym systemie zachodzi najwięcej reakcji, organizm najwolniej wytwarza trójfosforan adenozyny ale trening może trwać wiele godzin, tyle ile starcza nam paliwa. Kiedy trenujesz uruchamiasz wszystkie 3 systemy w tej kolejności, to jak będzie organizm używał tych systemów zależy od intensywności aktywności, którą wykonasz.

Photo of author
Autor
ADMINISTRATOR STRONY

Jestem autorem strony SportowaFaza.pl Od kilku lat prowadzę aktywny tryb życia, a jakiś czas temu narodziła się chęć stworzenia czegoś i powstała właśnie ta strona.Od tamtej pory poświęcam każdą wolną chwilę, aby krok po kroku osiągać nowe "szczyty" Artykuły, które tutaj znajdziesz bazują na badaniach naukowych i innych wiarygodnych źródłach informacji.Wpadając do mnie na stronę regularnie, możesz dowiedzieć się czegoś co będzie przydatne dla poprawy zdrowia, samopoczucia, wyglądu sylwetki.

Dodaj komentarz